ALSEL – dodatkowe napędy

ALSEL (ALternatywny Sterownik ELektromagnesu) jest elektroniczną nakładką na system sterowania elektromagnesem skrzynki rozdzielczej w pojazdach KIA Sorento I (roczniki 2002 – 2009) wyposażonych w sterowane sprzęgło wielopłytkowe, którym zarządza jednostka elektroniczna zwana TOD-em (Torque On Demand).

ALSEL służy do rozszerzenia możliwości napędów stosowanych w pojazdach Kia Sorento I wyposażonych w układ starowania napędami TOD. Dzięki tej nakładce fabryczny napęd Auto/Low powiększamy o dodatkowe tryby pracy: 2H/4H – dla pozycji Auto przełącznika napędów i 2L/4L – dla pozycji Low przełącznika napędów.

Tryby pracy 2H i 2L są trybami napędu auta tylko na jedną (tylną) oś. Tryby te można stosować na dowolnych nawierzchniach i pod dowolnym, dopuszczalnym obciążeniem auta. Należy pamiętać, że w tych trybach napędu auto staje się bardziej nadsterowne i łatwiej wpadające w poślizg na śliskich nawierzchniach (woda, śnieg, lód).

Tryby pracy 4H i 4L są trybami napędu auta na obie osie. Tryby te wywołują sztywne, trwałe w czasie i bezwarunkowe sprzęgnięcie obu osi auta, co dyskredytuje je jako tryby napędu stosowane na twardych i przyczepnych nawierzchniach. Te tryby pracy zaleca się stosować w trudnych warunkach terenowych, na sypkich, śliskich i miękkich nawierzchniach.

Sterownik ALSEL może być całkowicie wyłączony – wtedy tryby napędu auta są standardowymi trybami fabrycznymi. Ingerencja w układ elektryczny jest niewielka i całkowicie odwracalna.

ALSEL w wersji vSEL jest prototypowym urządzeniem w pełni zaprojektowanym, wykonanym i zainstalowanym przez alkraka – w pojeździe Kia Sorento EX – 2003 – 2,5 CRDi należącym do vokala. Wszelkie opisy i instrukcje wykonano w czasie montażu urządzenia w w/w aucie.

Sposób montażu przedstawiony poniżej nie jest obligatoryjny. Zaleca się jednak mocne, trwałe i poprawne wykonanie wszelkich łączeń i montażu urządzeń, aby poszczególne elementy składowe sterownika ALSEL nie wpadały w przypadkowe drgania mechaniczne, znajdowały się z dale od miejsc narażonych na uderzenia oraz były szczelnie odizolowane od potencjalnych źródeł wilgoci.

W trakcie montażu pamiętać należy, że niektóre elementy elektroniczne pojazdu mogą być umieszczone w innych miejscach niż pokazane na fotografiach. Zwłaszcza różnica w położeniu kostek X-11 pomiędzy pojazdami Kia Sorento 2002-2006 a pojazdami Kia Sorento 2006-2009 jest zasadnicza.

Skład zestawu:

A. Centralka ALSEL 

Obrazek 


B. Przełącznik z wyświetlaczem 

Obrazek


C. Bezpiecznik 10 A 

Zoom in (real dimensions: 751 x 800)Obrazek


D. Zaślepka (zworka) 

Obrazek


E. Okablowanie 

Zoom in (real dimensions: 756 x 800)Obrazek






Montaż

Przed przystąpieniem do montażu odłączamy klemy od akumulatora auta (najpierw -, potem +)
Następnie musimy wybrać miejsce do zainstalowania centralki ALSEL. Najlepszym do tego celu miejscem będzie wspornik umieszczony pod maskownicą deski rozdzielczej znajdującej się przed nogami kierowcy. Po zdjęciu maskownicy mamy dostęp do wspornika jak na poniższym zdjęciu. Wspornik zaznaczono żółta obwódką.

Obrazek


Po przygotowaniu specjalnego płaskownika montujemy go do wspornika i do niego mocujemy moduł ALSEL.

Obrazek


Po zainstalowaniu centralki przechodzimy na prawą stronę auta, przed fotel pasażera. W prawym słupku pod deską rozdzielczą znajduje się maskownica, którą demontujemy odrywając ją od ścianki po odkręceniu wkrętu, który znajduje się pod listwą progową drzwi pasażera. Po zdemontowaniu maskownicy ukazują się nam wiązki przewodów wraz kostkami, jak na poniższym zdjęciu. Odszukujemy kostkę X-11 (zaznaczona żółto-czerwoną obwódką na zdjęciu – Kia Sorento 2003) i wypinamy ją z gniazda.

Obrazek


Następnie w odległości ok. 4-5 cm od kostki przecinamy żółty przewód biegnący do pinu nr 5 złącza X-11. Odległość ta jest podyktowana koniecznością przygotowania przeciętych końcówek przewodów w celu połączenia ich z przewodami wiązki sterownika.

Obrazek


Następnym krokiem jest przeciągnięcie wiązki przewodów, która ma łączyć moduł ALSEL z kostką X-11. W tym celu przygotowujemy wiązkę przewodów (żółty i zielony) owijając ją taśmą bawełnianą, dzięki której przewody będą zabezpieczone przed przecieraniem.

Obrazek


Teraz przystępujemy do przeciągnięcia wiązki sterownika. Przy czynności tej należy pamiętać, że wiązka ta powinna przebiegać pod tapicerką z dala od ostrych i ruchomych elementów. Wiązkę przeciągamy pod tapicerką od strony kierowcy w prawą stronę auta. Wykorzystujemy do tego kawałek zakrzywionego drutu. Jeśli nie uda się ominąć niebezpiecznych miejsc, wtedy przewód należy dodatkowo zabezpieczyć przez przetarciem stosując opaskę z gąbki. Poniższe zdjęcie pokazuje założenie gąbkowej opaski na wiązce mocowanej do wspornika kolumny kierownicy.

Obrazek 


Po zamontowaniu wiązki odcinamy nadmiar przewodów i przygotowujemy końcówki wiązki i końcówki przeciętego wcześniej przewodu sterowania Elektromagnesem do połączenia ze sobą.

Obrazek


Po odpowiednim przygotowaniu końcówek przewodów łączymy je ze sobą w taki sposób, aby zielony przewód przeciągniętej wiązki sterownika połączyć z przeciętym żółtym przewodem fabrycznym biegnącym w kierunku kostki X-11, a żółty przewód wiązki sterownika połączyć z drugą końcówką uciętego przewodu fabrycznego. Następnie lutujemy na gorąco i izolujemy taśmą izolacyjną.

Obrazek


Następnie przenosimy się z powrotem na lewą stronę auta. W wiązce przewodów nad tablicą bezpieczników przy nodze kierowcy odnajdujemy gruby żółty przewód. Jest to przewód zasilania z napięciem pojawiającym się po przekręceniu kluczyka w pozycję zapłonu. Z tego przewodu sterownik ALSEL będzie czerpał prąd zasilający.

Obrazek


Przewód ten przygotowujemy do podłączenia przewodu zasilającego sterownik ALSEL. W tym celu zdejmujemy izolację z przewodu na długości ok. 1 cm.
UWAGA! Nie przecinamy żółtego przewodu!

Obrazek


Następnie nawijamy wcześniej przygotowaną końcówkę przewodu zasilającego centralkę sterownika i łączymy lutując oraz owijamy taśmą izolacyjną.

Obrazek 


Następnie odszukujemy miejsce do zamontowania końcówki masowej sterownika ALSEL. Dobrym do tego miejscem jest śruba znajdująca się pod kanałem nawiewu (na poniższym zdjęciu oznaczona na żółto). Odkręcamy nakrętkę (klucz 10), nakładamy końcówkę masy i zakręcamy nakrętkę z powrotem.

Zoom in (real dimensions: 744 x 800)Obrazek 


W celu zabezpieczenia przed niepożądanym rozłączeniem modułu sterowania ALSEL w trakcie jego pracy na skutek przypadkowego wypadnięcia bezpiecznika (10A), okręcamy go taśmą izolacyjną.

Obrazek 


Po wykonaniu powyższych zaleceń pozostaje nam zainstalowanie tzw. zaślepki, czyli obejścia modułu starowania ALSEL na wypadek jego uszkodzenia, czy awarii.
Po odpowiednim przygotowaniu wspornika montażowego i odnalezieniu łatwo dostępnego miejsca montujemy zaślepkę używając klucza nasadowego.

Obrazek 

Obrazek 


Sprawdzamy jeszcze łatwość dostępu do gniazda zaślepki przełączając wtyczkę sterownika ALSEL z jego gniazda na gniazdo zaślepki.

Obrazek


Przed złożeniem tapicerki deski rozdzielczej zaleca się podłączenie przełącznika napędów wraz z zainstalowanym przełącznikiem trybu sterowania ALSEL i modułem wyświetlacza.

Obrazek 

Obrazek 


Po podłączeniu klem akumulatora (najpierw +, potem -) uruchamiamy silnik auta i sprawdzamy działanie sterownika ALSEL.

Obrazek 

Obrazek 


Jeżeli wszystko działa poprawnie, składamy tapicerkę deski rozdzielczej i montujemy przełącznik trybu napędów w fabrycznie przystosowanym do tego miejscu.

Zauważone objawy po zainstalowaniu vSEL-a.


A. Subiektywne:

1. W trybie 2H samochód „lżej” się toczy, biegi można przerzucać już przed 2000 obr/min bez duszenia silnika – w fabrycznym trybie AUTO silnik delikatnie dusił się przy dodawaniu gazu przed 2000 obr/min. Teraz można swobodnie toczyć auto nawet przy 1500 obr/min.

2. Na 2H jest ciszej w kabinie, nie dobiegają dodatkowe drgania z układu rozdziału napędu.

3. Na 2H zauważyłem ciszej szumiące opony.

Podejrzewam, że w trybie 2L zachowanie jest podobne, jednak nie sprawdzone ze względu na małą obecnie potrzebę używania.


B. Obiektywne:

1. W trybie 2H czołg staje się nadsterowny z tendencją do wpadania w poślizg przy tej samej obsłudze pedału przyśpieszenia, co w trybie AUTO.

2. Tryby 2H i 2L można stosować na dowolnych nawierzchniach – nie następuje dołączanie przodu.

3. W trybach 2H i 2L można „kręcić bączki” :)

4. Tryby 4H i 4L można stosować tylko i wyłącznie na śliskim, sypkim i miękkim – spięty na sztywno przód powoduje w czasie skrętu „nadbieganie” tylnego, wewnętrznego koła, co objawia się buksowaniem tego koła w czasie jazdy po łuku.

5. W czasie poruszania się po łuku w trybie 4H lub 4L, po wciśnięciu pedału sprzęgła (bez hamulca) samochód zatrzymuje się sam tak, jakby był hamowany – powstają naprężenia w układzie napędowym wyhamowujące auto.

6. W fabrycznym trybie LOW (bez ALSEL-a) nie ma opisywanego w pkt. 4 i 5 zachowania – wynika z tego, że tryb LOW to napęd „prawie sztywny”, w czasie pracy którego nie powstają takie naprężenia jak w 4H lub 4L – TOD nadal steruje elektromagnesem.

Uwagi:

Niniejsza instrukcja została opracowana w celu ułatwienia instalacji sterownika ALSEL w wersji vSEL w pojazdach Kia Sorento (2002-2009).
Opracowanie to stworzono z myślą o członkach Polskiego Klubu Kia Sorento, którzy zechcą zainstalować w swoim aucie omawianą nakładkę na fabryczny sterownik elektromagnesu (TOD).
Pomysłodawca i wykonawca sterownika ALSEL  – alkrak

Polski Klub Kia Sorento